250 тэрбумын COP17: Ногоон бүсэд хөрөнгө оруулалтын гүүр дутжээ
Монгол Улс COP17 бага хурлыг зохион байгуулахад улсын төсвөөс 250 тэрбум төгрөг зарцуулж байна. Хурлын албан ёсны хэлэлцээ, өндөр түвшний уулзалтууд явагдаж буй Цэнхэр бүсийн агааржуулалт, тохижилт, үйлчилгээ болон зохион байгуулалт олон улсын арга хэмжээний түвшинд хүрсэн байна. Харин олон нийт болон дотоодын аж ахуйн нэгжүүдэд нээлттэй Ногоон бүс энэ стандартыг үргэлжлүүлж чадсангүй.
Талбайн нөхцөлөөс харахад Ногоон бүсийн зарим павилионы агааржуулалт сул, дотор орчин бүгчим, шалны хийц дуу чимээтэй, тохижилтын гүйцэтгэл жигд бус байна. COP17-ийн нийт төсөв зөвхөн Ногоон бүсэд зориулагдаагүй ч олон нийтэд хамгийн шууд хүрэх энэ хэсэгт 250 тэрбум төгрөгийн хэмжээний арга хэмжээний чанар, цар хүрээ төдийлөн мэдрэгдэхгүй байгаа нь хоёр бүсэд өөр стандарт үйлчилж буй мэт сэтгэгдэл төрүүлж байна.
Ногоон бүсийн албан ёсны танилцуулгад стандарт павилионы үнийг нэг м² тутамд 1.428 сая төгрөгөөр тогтоож, хамгийн багадаа 50 м² талбай санал болгожээ. Ингэснээр хамгийн жижиг павилионы үндсэн үнэ 71.4 сая төгрөг болж байна. Ийм хэмжээний зардал гарган оролцож буй байгууллагууд зөвхөн үзэсгэлэн гаргах бус, олон улсын шийдвэр гаргагчид, боломжит түншүүд болон хөрөнгө оруулагчидтай холбогдох бодит боломж хүлээх нь үндэслэлтэй.

COP17-ийн агуулгад улс орнууд газрын доройтол, цөлжилт, ус, бэлчээрийн асуудлаа танилцуулж, шинэ технологи, шийдлүүдээ хэлэлцэж байна. Монгол Улсад зохион байгуулж байгаагийн хамгийн том давуу тал нь дотоодын хувийн хэвшлийн нөхөн сэргээлтийн туршлагыг олон улсын зах зээлд гаргах боломж юм. Уурхайн нөхөн сэргээлт, усны хэмнэлт, бэлчээр хамгаалал, хаягдлын дахин ашиглалт, нүүрстөрөгчийн ялгарлыг бууруулах чиглэлээр ажиллаж буй Монголын компаниудын туршлагыг гол индэр дээр хэмжигдэхүйц үр дүнтэй нь танилцуулж, өргөжүүлэхэд шаардлагатай хөрөнгө оруулалтын саналыг хамтад нь тавих хэрэгтэй.
Цэнхэр бүсэд Business4Land зэрэг хувийн хэвшил, Засгийн газар, санхүүгийн байгууллагуудыг холбох тусгай хөтөлбөрүүд хэрэгжиж, өндөр түвшний төлөөлөгчид болон магадлан итгэмжлэгдсэн оролцогчид төвлөрч байна. Харин Ногоон бүсийн аж ахуйн нэгжүүдэд ямар хөрөнгө оруулагч, санхүүгийн байгууллага ирсэн, тэдэнтэй хэрхэн уулзах, төслөө хаана бүртгүүлэх, хэнээр дамжуулан холбогдох талаарх нэгдсэн мэдээлэл хангалтгүй байна. Хоёр бүс газар зүйн хувьд зэрэгцээ боловч хөрөнгө оруулалтын мэдээлэл, уулзалтын боломжийн хувьд хол хэвээр үлджээ.
Энэ зайг нөхөхөд боломжит хөрөнгө оруулагчдын салбар, сонирхлын чиглэлийг оролцогчдод урьдчилан мэдээлэх, B2B уулзалтын нээлттэй хуваарь гаргах, Цэнхэр бүсийн төлөөлөгчдийг Ногоон бүсийн сонгосон төслүүдтэй танилцуулах аялал зохион байгуулах, уулзалтыг холбох тусгай баг ажиллуулах хэрэгтэй. Павилион бүрд тараагдсан санаачилгуудыг санхүүжилт хүсэж буй хэмжээ, төслийн үе шат, хэмжигдэхүйц үр дүнтэй нь нэгтгэсэн Монголын төслийн каталог ч хөрөнгө оруулагчдад илүү ашигтай болно.
COP17-ийн Ногоон бүс олон нийтэд зориулсан үзэсгэлэнгээс гадна Монголын компаниудыг олон улсын хөрөнгө оруулалттай холбох талбар болох зорилготой. Энэ зорилго павилионы тоо, арга хэмжээний хөтөлбөрөөр өөрөө биелэхгүй. Цэнхэр бүсэд төвлөрсөн хүмүүс, мэдээлэл, санхүүгийн боломжийг Ногоон бүсийн төслүүдтэй зориудаар холбож байж 250 тэрбум төгрөгийн арга хэмжээ Монголд үргэлжлэх бодит өгөөж үлдээнэ.

Эх сурвалж: Монгол Улсын Их Хурал — COP17-ийн төсөв, үр дүнгийн чиглэл, COP17 Green Zone — үзэсгэлэнгийн албан ёсны танилцуулга, UNCCD — COP17-ийн албан ёсны хөтөлбөр, UNCCD — Business4Land павилион