Метро баригдаж эхлээгүй: Төсөл одоо гүйцэтгэгч, санхүүжилтээ сонгох шатандаа
Улаанбаатарын метроны барилгын ажил яг одоо үргэлжилж байна уу? Товч хариулт нь — үгүй.
2026 оны наймдугаар сарын 6-ны байдлаар метроны хонгил ухах, өртөө барих зэрэг үндсэн ажил эхлээгүй. Төсөл одоогоор барилгыг хэн гүйцэтгэх, санхүүжилтийг ямар нөхцөлөөр бүрдүүлэхийг шийдэх тендерийн шатандаа байна.
Өнөөдрийг хүртэл юу хийсэн бэ?
Метро барихын өмнөх үндсэн бэлтгэлүүдийг дараах байдлаар хийжээ.
- Төслийн шинэчилсэн ТЭЗҮ болон концепц зураг төслийг боловсруулсан.
- Байгаль орчны нарийвчилсан үнэлгээг батлуулсан.
- 2024 оны аравдугаар сард гүйцэтгэгч сонгох эхний шатны тендерийг зарласан.
- 2025 оны дөрөвдүгээр сард долоон улсын 27 компани оролцох хүсэлтээ ирүүлсэн.
- 2025 оны арванхоёрдугаар сард эдгээр компаниас эцсийн санал авах хоёрдугаар шатны тендерийг зарласан.
Харин Багц I-ийн тендерийн материалыг 2026 оны долоодугаар сарын 3-нд хүлээн авч, нээхээр товлосон. Одоогоор хэдэн эцсийн санал ирсэн, ямар компани шалгарсан, гэрээ байгуулсан эсэхийг албан ёсоор нийтэд мэдээлээгүй байна. Иймээс нийтэд ил байгаа мэдээллээр метро тендерийн саналыг үнэлж, ерөнхий гүйцэтгэгчээ сонгох шатандаа явж байна гэж ойлгох нь зөв.
Хугацаа яагаад хойшлов?
Багц I-ийн тендерийг анх 2026 оны тавдугаар сарын 1-нд нээхээр төлөвлөсөн. Гэвч оролцох компаниудаас техникийн болон гэрээний нөхцөлтэй холбоотой тодруулга ирсэн тул тендерийн баримт бичигт өөрчлөлт оруулж, хугацааг долоодугаар сарын 3 хүртэл сунгасан байна.
Энэ бол зөвхөн хамгийн бага үнэ санал болгосон барилгын компанийг сонгох тендер биш.
Төслийг EPC+F нөхцөлөөр хэрэгжүүлэхээр төлөвлөсөн. Энгийнээр тайлбарлавал шалгарах компани буюу түншлэл:
- нарийвчилсан зураг төслийг боловсруулах;
- тоног төхөөрөмж, материалыг нийлүүлэх;
- барилга угсралтын ажлыг гүйцэтгэх;
- төслийн санхүүжилтийн ихэнхийг бүрдүүлэх санал гаргах ёстой.
Багц I-ийн төсөвт өртөг 6.65 их наяд төгрөг. Үүний 85 хувь буюу ойролцоогоор 5.65 их наяд төгрөгийн санхүүжилтийг гүйцэтгэгч тал бүрдүүлж, үлдсэн 15 хувийг нийслэлийн төсвөөс гаргахаар төлөвлөжээ.
Гэхдээ энэ 85 хувь нь гүйцэтгэгчээс өгөх үнэгүй мөнгө биш. Хүү, хугацаа, эргэн төлөлт, баталгаа бүхий санхүүжилтийн эх үүсвэр байна. Тиймээс зөвхөн барилгын үнийг бус, олон жилийн дараа хотод ямар нийт өртөгтэй тусахыг хамтад нь үнэлэх шаардлагатай.
Тэгэхээр метро гацсан уу?
Төсөл албан ёсоор зогссон эсвэл цуцлагдсан мэдээлэл байхгүй. Харин анх зарласан хуваариасаа хоцорсон нь тодорхой.
Нийслэл метроны барилга угсралтын ажлыг 2026 оны зургаадугаар сард эхлүүлнэ гэж өмнө нь мэдээлсэн. Гэтэл ерөнхий гүйцэтгэгчийн тендерийн материалыг долоодугаар сарын 3 хүртэл хүлээн авсан тул зургаадугаар сард барилгын ажлыг эхлүүлэх боломжгүй болсон.
Өөрөөр хэлбэл, төсөл цаасан дээр урагшилж байгаа ч газар дээрх бүтээн байгуулалтын шатанд хараахан шилжээгүй байна.
Одоо ямар ажил хүлээгдэж байна вэ?
Метроны барилга эхлэхээс өмнө:
- Тендерийн саналуудыг үнэлэх
- Ялагч болон санхүүжилтийн нөхцөлийг зарлах
- Ерөнхий гүйцэтгэгчтэй гэрээ байгуулах
- Нарийвчилсан зураг төсөл, ажлын хуваарийг батлах
- Талбайн бэлтгэл болон барилга угсралтыг эхлүүлэх шаардлагатай
Улаанбаатарын метро Толгойтоос Амгалан хүртэл 19.4 км үргэлжилж, газар доор 15 өртөөтэй байхаар төлөвлөгдсөн. Төслийг 2030 онд ашиглалтад оруулах зорилт тавьжээ.
Гэхдээ энэ хугацаа бодитой эсэхийг дахин зарласан амлалтаар бус, тендерийн ялагч, санхүүжилтийн нөхцөл, байгуулсан гэрээ, ажлын нарийвчилсан хуваарь хэзээ ил болохоор хэмжих хэрэгтэй.
Эх сурвалж: Төрийн худалдан авах ажиллагааны цахим систем, Нийслэлийн Өмчийн харилцааны газар, Улаанбаатар хотын хөрөнгө оруулалт, менежмент, МОНЦАМЭ, МҮОНРТ
