Хөрөнгө оруулагчдийг угтах саад
АНУ-ын Төрийн департамент Монголын хөрөнгө оруулалтын орчны тухай шинэ тайлангаа танилцуулжээ. Тайлангийн эхний үнэлгээ нэлээд шулуухан: Монголын Засгийн газар, УИХ 2025 онд хөрөнгө оруулалтын орчныг сайжруулахад мэдэгдэхүйц ахиц гаргаагүй.
Монголд бизнес эхлүүлэх, зах зээлд нэвтрэх хязгаарлалт харьцангуй бага гэж тайланд дурдсан байна. Харин хөрөнгөө оруулаад ажиллаж эхэлсэн хойно нь тулгардаг асуудлын жагсаалт урт аж. Шүүхээр маргаанаа шийдвэрлүүлэхэд удна. Шийдвэр гарлаа ч хэрэгжүүлэхийг нь дахин хүлээнэ. Төрийн байгууллагууд дүрэм журмаа тогтворгүй хэрэгжүүлж, зохицуулалт өөрчлөхдөө бизнесүүдийн саналыг хангалттай сонсдоггүй. Энэ бүхэн хөрөнгө оруулалтаа нэмэх эсэх шийдвэрт нөлөөлж байгааг тайланд тэмдэглэжээ.
Уул уурхайн орлогын 60 хувийг төр хүртэх тухай шаардлагыг ч хөндсөн байна. Үүнийг хуульчилж, хэрэгжүүлбэл хайгуул, олборлолтын компаниуд Монголын зах зээлээс гарах эрсдэлтэй гэж хөрөнгө оруулагчид анхааруулсныг тайланд тусгажээ. Өөрөөр хэлбэл, хөрөнгө оруулагчид ирээдүйд орлогоо хэрхэн хуваах, өнөөдөр байгуулсан гэрээ нь маргааш ямар нөхцөлөөр үргэлжлэхэд санаа зовж байна.
Барилга, үйлдвэрийн төсөлд энэ бол тун бодит асуудал. Маргаан шийдэгдэхийг хүлээх зуур зээлийн хүү, түрээс, ажилтны цалин үргэлжилнэ. Ашиглалтад орох хугацаа хойшилбол орлого олох хугацаа ч хойшилно. Тайланд дурдсан хууль, шүүхийн эрсдэлийг төслийн тооцоонд буулгавал ийм зардал болж харагдана. Хөрөнгө оруулагчид өгсөн амлалт байгуулсан гэрээнийх нь хугацаанд хүчинтэй үлдэх эсэх нь л чухал.
Эх сурвалж: АНУ-ын Төрийн департамент.
